Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach powstaną symboliczne miejsca pamięci Jana Nowickiego „Rysia” oraz jego łączniczki „Halinki”. Oboje zginęli podczas Powstania Warszawskiego, a ich szczątków nigdy nie udało się zidentyfikować. Uroczystość odbędzie się 25 września

21 sierpnia 1944 roku Jan Nowicki „Ryś”, jego łączniczka „Halinka” oraz goniec Marian Kosterna „Marian” zginęli przy ul. Długiej 15. Po wojnie udało się zidentyfikować jedynie szczątki Kosterny, który został pochowany na Powązkach.

W przypadku „Rysia” i „Halinki” nie udało się ustalić miejsca pochówku. Ich symboliczne groby zostaną umieszczone w kwaterze C10 na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach. Będą również przypomnieniem o innych uczestnikach Powstania, których miejsc pochówku do dziś nie udało się ustalić.

Po latach poznano tożsamość „Rysia”

Przez ponad osiem dekad Jan Nowicki był znany przede wszystkim pod pseudonimem „Ryś”. Jego tożsamość udało się ustalić dzięki badaniom historyka Wojciecha Königsberga oraz pracy kryptologa prof. Remigiusza Wiśniewskiego, który przeanalizował zaszyfrowane dokumenty kontrwywiadu Armii Krajowej.

Nowicki przed wojną był związany ze sportem w Poznaniu. Podczas okupacji działał w konspiracji i służył w oddziale „993/W” kontrwywiadu Komendy Głównej AK. W czasie Powstania Warszawskiego walczył na Woli, a następnie dowodził oddziałem na Starym Mieście.

„Halinka” nadal pozostaje NN

O łączniczce „Halince” wiadomo znacznie mniej. Nie udało się ustalić jej imienia ani nazwiska. Wiadomo, że walczyła u boku „Rysia” i zginęła razem z nim 21 sierpnia 1944 roku.

Symboliczne miejsce na Powązkach ma być więc nie tylko upamiętnieniem konkretnych osób, ale także tych powstańców, których tożsamości i miejsc pochówku nigdy nie udało się ustalić.

Utworzenie symbolicznych grobów jest inicjatywą Muzeum Powstania Warszawskiego i Fundacji Przeszłość Jutra. Projekt sfinansowano ze zbiórki Społecznego Komitetu Wolontariuszy MPW „Ratujmy groby powstańcze”.

fot. canva